İçeriğe geç

Başlangıç

Sistem nasıl işler

İzinden teslime kadar iki belge zinciri yürür. Biri ne kadar saldığınızı, diğeri ne kadar ürettiğinizi kayda geçirir.

Aynı zinciri zaman sırasında okuyun

Pilot Usul ve Esaslar yayımlandı; pilot 2026 ve 2027 olmak üzere iki emisyon yılıdır. Bu şema genel uyum zincirini gösterir. Usul 6 uyarınca 2026 teslim yükümlülüğü yoktur; gönüllü tamamlayıcı fiyat mekanizması ayrı tutulur; tahsisat fiyatı ve teslim adımları 2026 emisyonlarına uygulanmaz. Fiyat mekanizması 2027'de başlar ve 2027 emisyonları için teslim Kasım 2028 son iş günü olarak Usul 6’da belirlenmiştir.

Usul 4(j), 12(7) ve 13(12): İMP ve doğrulanmış FSR SGİRD’den sunulur. Ücretsiz tahsisat başvurusu TYS’dedir; TYS, İKS ile veri paylaşır. Rapor gönderimi, başvuru ve işlem hesabı ayrı işlerdir. Pilotun rapor, teslim ve hesap ayrıntıları →

Türkiye ETS uyum zinciriŞemada iki belge zinciri yan yana yürür. Emisyon zinciri kapsam ve izinden izleme planına, oradan emisyon raporuna gider. Tahsisat zinciri izleme planından İMP'ye; İMP ve emisyon raporundan faaliyet seviyesi raporuna uzanır. Her iki rapor da sunulmadan önce doğrulamadan geçer. Doğrulamadan sonra yol ikiye ayrılır: tahsisat ve teslim. Kesik bordo hatlar Türkiye ETS ile gelen yeni halkaları, düz siyah hatlar 2014'ten beri işleyen izleme zincirini gösterir. Bu genel zincirin fiyat ve teslim adımları 2026 emisyonlarına uygulanmaz. Gönüllü tamamlayıcı fiyat mekanizması ayrıca tutulur; 2026 elektrik verisi 2023–2027 kıyas hesabına dahildir.TAHSİSAT ZİNCİRİ · ne kadar ürettiğinizEMİSYON ZİNCİRİ · ne kadar saldığınızonaylı İP temel alınıro yılki emisyonKapsamve izinMd. 6–7 · EK-3İzleme planıonaylı · Md. 28/3Emisyon raporusera gazı · Md. 29İMPSGİRD · onaylı sürümUsul 13 · EK-4FSRSGİRD · yıllık doğrulamaUsul 13 · EK-5Doğrulamasunumdan önceMd. 30 · EK-7TahsisatTYS → İKSUsul 11–12Teslim2027 için Kasım 2028Usul 6 · Md. 16

TAHSİSAT ZİNCİRİ · ne kadar ürettiğiniz

izleme planındaki onaylı İP temel alınır

İMPSGİRD · onaylı sürüm · Usul 13 · EK-4

emisyon raporundaki o yılki emisyon buraya girer

FSRSGİRD · yıllık doğrulama · Usul 13 · EK-5

İki zincir doğrulamada birleşir

2014'ten beri işleyen izleme zinciri ETS ile gelen yeni halkalar

Kutulardaki dayanaklar Türkiye ETS Yönetmeliği (27 Ağustos 2026, RG 33353) ve 30 Eylül 2026’da yürürlüğe giren Pilot Usul ve Esaslarla birlikte okunur. SGİRD, TYS ve İKS farklı işlemleri yürütür.

Zincirin kökü izleme planı. Emisyon raporu bu plana göre hazırlanır. Aynı plan tahsisat tarafını da besler: tesis İMP'yi onaylı izleme planındaki kaynak akışları ve ölçüm düzeni üzerine kurar, alt tesis sınırları ile üretim verisi gibi İMP'nin istediği bilgileri üzerine ekler.

Faaliyet Seviyesi Raporu iki girdiden beslenir. Yapısını İMP'den, o yılın emisyon değerini emisyon raporundan alır. Bunun pratik sonucu şu: emisyon raporu tamamlanmadan FSR tamamlanamaz. İki raporun sırası bu bağımlılıkla belirlenir.

İki raporu da doğrulayıcı kuruluş inceler; tesis sonra ikisini 30 Nisan'a kadar Başkanlığa gönderir. Sonrasında yollar ayrılır: Yönetmeliğin genel kuralında doğrulanmış emisyon teslim yükümlülüğünün büyüklüğünü, doğrulanmış faaliyet seviyesi ise tahsisat miktarını belirler. 2026 için genel tahsisat teslimi yoktur; ancak elektrik alt tesisinin 2026 verisi, Usul 11(3) uyarınca 2023–2027 kıyas veri setine girer. Geçmiş 2023–2025 elektrik FSR'leri ayrıca 30 Haziran 2027'ye kadar sunulur.

Kesik çizgiler ETS ile gelen yeni halkaları gösterir. İzleme planı ve emisyon raporu 2014'ten beri işleyen zincirin devamı; İMP, FSR, tahsisat ve teslim ise Türkiye ETS Yönetmeliğiyle eklendi.